Wartość nieruchomości – jaką podać na polisie?

Suma ubezpieczenia to najważniejsza liczba w polisie domu lub mieszkania. Od niej zależy składka, ale przede wszystkim to, ile dostaniesz po pożarze czy zalaniu. Zbyt niska suma może obniżyć każde odszkodowanie, a zbyt wysoka oznacza przepłacanie bez korzyści. Poniżej wyjaśniamy, czym różni się wartość rynkowa, odtworzeniowa i rzeczywista, jak krok po kroku wyliczyć sumę dla murów i ruchomości oraz jak działa zasada proporcji.

Wartość nieruchomości na polisie w skrócie

Do polisy zwykle nie wpisuje się ceny zakupu z aktu notarialnego, tylko koszt odbudowy lub odtworzenia mieszkania czy domu. Sumę ubezpieczenia ustala się osobno dla murów, elementów stałych i ruchomości. Suma to górna granica wypłaty, a odszkodowanie nie może być wyższe niż faktyczna szkoda. Jeśli suma jest zaniżona, a OWU przewidują zasadę proporcji, wypłata spada proporcjonalnie do niedoubezpieczenia.

Wartość rynkowa, odtworzeniowa i rzeczywista: czym się różnią?

Wartość rynkowa obejmuje też cenę gruntu i lokalizację, których pożar nie zniszczy. Dlatego przy domu jednorodzinnym wartość rynkowa może być znacznie wyższa niż koszt odbudowy, a w małym mieście niższa.

Jak wyliczyć sumę ubezpieczenia krok po kroku?

1. Mury. Pomnóż powierzchnię użytkową przez koszt budowy 1 m² w Twoim regionie. Dla mieszkania część ubezpieczycieli podaje własne stawki za m².
2. Elementy stałe. Dolicz wartość podłóg, drzwi, zabudów kuchennych, glazury, instalacji i okien. Przy wykończeniu premium ta kwota bywa znaczna, więc nie pomijaj jej w wyliczeniu.
3. Ruchomości. Spisz meble, sprzęt RTV i AGD, ubrania, rowery. Wpisz koszt zakupu nowych rzeczy tej samej klasy.
4. Budynki gospodarcze i budowle, np. garaż, ogrodzenie, taras.
5. Sprawdź sposób wypłaty. Zobacz w OWU, czy ubezpieczyciel płaci według wartości odtworzeniowej, czy rzeczywistej.

Jak działa zasada proporcji?

Zgodnie z art. 824 § 1 Kodeksu cywilnego suma ubezpieczenia wyznacza górną granicę odpowiedzialności ubezpieczyciela, o ile strony nie umówiły się inaczej. Art. 824¹ § 1 stanowi, że o ile nie umówiono się inaczej, wypłata nie może być wyższa od poniesionej szkody. Zasada proporcji nie wynika wprost z Kodeksu cywilnego. Zawiera ją wiele OWU ubezpieczeń mienia, ale w polisach mieszkaniowych często spotkasz też system na pierwsze ryzyko.

Przykład: koszt odtworzenia domu wynosi 600 000 zł, a suma ubezpieczenia 300 000 zł. Dom jest ubezpieczony w 50%. Po zalaniu szkoda wynosi 40 000 zł. Przy zasadzie proporcji ubezpieczyciel wypłaci 20 000 zł, czyli połowę szkody.

Część polis działa w systemie na pierwsze ryzyko, w którym ubezpieczyciel nie stosuje zasady proporcji. Sprawdź w OWU, jak działa Twoja umowa.

Niedoubezpieczenie i nadubezpieczenie: skutki

Więcej o tych zjawiskach przeczytasz w artykule Nadubezpieczenie i niedoubezpieczenie.

Kiedy zaktualizować sumę ubezpieczenia?

• po remoncie lub wymianie wykończenia,
• po rozbudowie domu, np. poddasza czy garażu,
• po zakupie drogiego sprzętu lub mebli,
• gdy wyraźnie rosną koszty budowy,
• przy każdym odnowieniu polisy.

Suma ustalona kilka lat temu mogła się zdezaktualizować, nawet jeśli nic nie zmieniłeś w domu. Część ubezpieczycieli oferuje klauzulę łagodzącą skutki niedoubezpieczenia, więc sprawdź, czy Twoja polisa ją zawiera.

Jakie dokumenty przydadzą się do wyceny?

• akt notarialny lub umowa deweloperska z powierzchnią,
• kosztorys budowy lub faktury za wykończenie,
• zdjęcia wnętrz i spis cennych ruchomości,
• faktury za sprzęt i meble.

Te same dokumenty ułatwiają likwidację szkody, bo potwierdzają stan i wartość mienia. Porównamy dla Ciebie oferty ubezpieczenia mieszkania i domu i pomożemy dobrać sumę ubezpieczenia.

Najczęstsze pytania o wartość nieruchomości na polisie